Bitcoin có phải là một công cụ “lưu trữ giá trị”?

Một cái cái cốc sẽ không hữu dụng khi nó nằm trong tủ, chỉ khi nào bạn dùng nó uống nước. Một chiếc xe đạp sẽ không hữu dụng nếu cứ nằm trong gara, chỉ khi bạn đạp nó. Chúng ta có thể nói cái cốc và chiếc xe đạp là những món đồ hữu dụng, thậm chí nó không đang được sử dụng, nhưng khả năng sử dụng của chúng bất cứ khi nào chúng ta cần đã dán nhãn cho chúng là những đồ vật hữu dụng.

Bitcoin có phải là một công cụ “lưu trữ giá trị”?
Loading...

Một cái cốc bị vỡ và một chiếc xe đạp bị hư không thể sửa chữa được trở nên vô dụng và biến thành rác. Bởi vì tất cả giá trị của những đồ vật này đến từ các tiện ích mà chúng mang lại cho con người. Một vật nếu mất đi chức năng của mình cũng đồng nghĩa là mất đi giá trị. Chiếc cốc bị vỡ có thể vẫn hữu ích với những người nghệ sĩ, tuy nhiên một món đồ đã vỡ nát sẽ đi cùng với việc mất đi hoàn toàn giá trị và món đồ này cho thể mang cho miễn phí… thậm chí một số người còn phải trả tiền để người khác rước món đồ này đi giúp mình.

Vậy các bạn nghĩ Bitcoin có tương tự như vậy không? Bitcoin từng là một ánh hào quang, được sinh ra với một sứ mệnh là một hệ thống thanh toán ngang hàng phi tập trung (peer to peer electronic cash system) nhưng có vẻ nhiều “chuyên gia Bitcoin” đã cho nó gánh vác một nhiệm vụ cao cả khác đó là “lưu trữ giá trị” với một số luận điểm thế này:

*Lưu ý: nội dung nằm trong ( ) là những luận điểm mà tác giả phản bác lại luận điểm mà các “chuyên gia Bitcoin” đưa ra với mục đích chứng minh rằng Bitcoin là một hình thức lưu trữ giá trị.

– Whitepaper quá cũ. Đã có rất nhiều thứ thay đổi (Các định lý của Newton đã trở nên cũ kĩ và có rất nhiều thứ mới xuất hiện sau đó. Nhưng sức mạnh của các định lý Newton vẫn không thay đổi theo thời gian).

– Whitepaper của Bitcoin không phải là kinh thánh và Satoshi cũng không phải chúa ( người ta hay trích dẫn các câu từ whitepaper của Bitcoin bởi vì các giải pháp mà nó đưa ra chứ không phải tin rằng tác giả là một thánh nhân và không mắc sai lầm).

– Satoshi không tài nào biết được hệ thống sẽ phát triển như thế nào và cũng không biết được Bitcoin sẽ như thế nào trong tương lai ( Trong những trang giấy mà Satoshi để lại, ông hình dung Bitcoin sẽ trở thành một đồng tiền và một hệ thống thanh toán. Ông chưa bao giờ nhắc tới chữ “lưu giữ giá trị”. Ông cũng nhấn mạnh rằng Bitcoin, dưới vị trí là một hệ thống thanh toán, có thể mở rộng lớn hơn Visa và việc khải thác mỏ sẽ chuyển sang các nông trại máy chủ đặc biệt. Ông đã có tầm nhìn rõ ràng dài hạn cho hệ thống Bitcoin)

– Chúng ta không cần lưu trữ tất cả giao dịch mua cà phê trên Blockchain của Bitcoin thay vào đó khách hàng sẽ sử dụng Lightning Network để giao dịch (Nếu Bitcoin không thể cạnh tranh với các đối thủ của mình nó sẽ bị bỏ lại đằng sau bởi những đối thủ có hệ thống ưu việt hơn, hay đơn giản là có thể dùng để mua thức uống)

– Bitcoin không được cho là sẽ hữu dụng đối với thanh toán, bởi nó là một thứ lưu trữ giá trị như vàng. Visa và Mastercard sẽ là lựa chọn tốt hơn cho việc thanh toán, thậm chí chúng ta còn được hoàn trả 3% khi sử dụng ( Có khoảng 2 tỉ người trên thế giới này không có khả năng sử dụng Paypal hay thẻ tín dụng, sẽ thấy Bitcoin hữu ích cho việc tham gia thị trường quốc tế. Nhưng mục đích họ đến với Bitcoin là vì hệ thống thanh toán chứ không phải “lưu trữ giá trị” )

Bài viết này muốn nhắm tới sự huyền bí về chức năng “lưu trữ giá trị” của Bitcoin, những người tuyên truyền điều này mù mờ như thế nào và những khoảng trống trong logic của họ là gì.

Vàng được cho là một lựa chọn lưu trữ giá trị bởi vì họ biết rằng ở một thời điểm nào đó, nếu cần, họ có thể sử dụng nó, bán nó, trao đổi nó hoặc thậm chí nung chảy và chế tạo nó, sẽ luôn có người mua mà không cần suy nghĩ nhiều. Vàng là một công cụ lưu trữ giá trị hữu dụng vì nó được toàn nhân loại chấp nhận là một vật chất có giá trị. Vàng có giá trị, nó có thể là một tài sản nhưng nó không phải là tiền.

Bitcoin thì khác. Bitcoin được phát minh, mô tả và tiếp thị tới mọi người dưới hình ảnh một hình thức tiền tệ mới. Chức năng duy nhất của nó là cung cấp một cách thức tốt hơn để chuyển giao giá trị từ một người đến một người khác. Nó đã và đang là một cuộc cách mạng bởi vì nó đánh dấu, lần đầu tiên trong lịch sử loài người, con người có thể chuyển giao một lượng giá trị đến bất cứ đâu trên thế giới, vượt qua biên giới cũng như khoảng cách mà không cần đến một trung gian hay luật pháp đứng ra bảo vệ. Lần đầu tiên 50 cent từ Mỹ có thể chuyển về Việt Nam chỉ trong một tích tắc với một mức phí vô cùng nhỏ. Nói tóm lại, Bitcoin là một hệ thống tiền tệ điện tử ngang cấp như cha đẻ của nó đã hình dung.

Tiền (hay tiền giấy) được coi là một thứ có tính hữu dụng cao. Chúng ta sử dụng tiền giấy để trao đổi giá trị hàng ngày tại các cửa hàng, siêu thị hay các công ty, chúng ta có thể sử dụng theo ý thích của mình. Tiền giấy vô cùng hữu dụng bởi vì, giống Bitcoin và không giống các nỗ lực tạo ra tiền điện tử trước đây, chúng ta có thể đưa nó cho bất kì ai, bất kì giá trị nào mà không cần đến sự chấp thuận của một ai ( ngân hàng hoặc một trung tâm chuyển tiền ). Satoshi Nakamoto đã tạo ra một cầu nối giữa tiền giấy và tiền điện tử bằng cách tạo ra một hình thức tiền điện tử có những chức năng như tiền giấy. Bitcoin hơn hẳn tiền giấy bởi vì nó không có những điểm yếu mà tiền giấy có. Bitcoin không bị rách, cháy, giả mạo hay bị chuột cắn, nó không có cân nặng cũng như không chiếm không gian. Mang 100k$ bằng tiền giấy qua sân bay rất rủi ro, nhưng với Bitcoin chúng ta chỉ cần ghi nhớ vài dòng chữ vào trong đầu, chúng ta có thể đi bất kì đâu với 100k$ trong não và chắc chắn rằng không ai có thể ngăn cản chúng ta lại cả.

Giống như cái cốc trong tủ và chiếc xe đạp trong gara, tiền trong ví hay một đống tiền xếp đầy giường khiến cho người ta yên tâm, cảm thấy được sự hữu dụng của nó là bởi vì họ tin tưởng nó sẽ hữu dụng bất cứ khi nào họ cần tới nó. Nếu tôi cho bạn một giường xếp đầy dollar của Zimbabwe, liệu bạn có thấy nó hữu dụng không ? Thậm chí, một đồng tiền của quốc gia có quyền lực có thể còn ít hữu dụng hơn tiền của một quốc gia địa phương, bởi vì nó không được chấp nhận nhiều ở quốc gia địa phương ấy và cuối cùng người dân địa phương cũng đổi thứ ngoại tệ ấy để lấy tiền của địa phương mình vì tính hữu dụng của nó.

Vào năm 2017, mạng lưới Bitcoin bị phá vỡ. Ở giai đoạn này tiền điện tử trở nên phổ biến hơn bao giờ hết, những nhà phát triển lõi Bitcoin (Bitcoin Core) từ chối mở rộng hệ thống để đáp ứng với lượng người sử dụng đang tăng cao. Phí giao dịch của Bitcoin trở nên cao ngất ngưởng, 50$ cho mỗi giao dịch và thời gian hoàn tất giao dịch từ 10 phút cho đến vài ngày. Vào thời điểm ấy, các hệ thống tài chính truyền thống trở nên nhanh hơn và rẻ hơn, việc chuyển tiền qua các ngân hàng và các trung gian tài chính trở nên thuận tiện hơn việc sử dụng Bitcoin rất nhiều. Những giá trị mà cha đẻ Bitcoin khi tạo ra nó muốn nhắm tới đã sụp đổ hoàn toàn. Ngay tại lúc ấy một thuật ngữ huyền bí “lưu trữ giá trị” bắt đầu lan truyền.

Những nhà phát triển lõi Bitcoin đã thúc đẩy thuật ngữ “lưu trữ giá trị” này và những cá nhân cực đoan đã hỗ trợ họ bằng cách chắc chắn Bitcoin không phải là tiền tệ, họ cho rằng chức năng thanh toán chỉ là một chức năng phụ sau chức năng lưu trữ giá trị của Bitcoin mà thôi. Điều này đồng nghĩa với việc nói rằng cái cốc sinh ra với chức năng đầu tiên là giành cho các nghệ sĩ còn dùng uống nước chỉ là chức năng phụ.

Chúng ta đều biết rằng cái cốc sinh ra để làm gì !

Vào cuối năm 2017, Bitcoin không còn là là một lựa chọn khả thi cho mục đích thanh toán. Phí và thời gian giao dịch trở nên không thể chấp nhận được và sự thật là điều này được đội ngũ phát triển lõi Bitcoin tạo ra. Lợi dụng thuật ngữ huyền bí “lưu trữ giá trị” và sự ngây ngô của đám đông, rất nhiều người đã mua Bitcoin ở giá 20k$ ( bởi vì họ nghe người ta nói rằng Bitcoin là thứ lưu trữ giá trị tốt ) và sau đó chứng kiến giá trị mình lưu trữ bay mất đâu 70%.

Tôi đã từng nghe những lập luận phản bác lại: Phí giao dịch cao bởi vì Roger và Jihan ( 2 người này đều là những người có quyền lực trong thị trường Crypto và đều ủng hộ Bitcoin Cash ) đang phá hoại hệ thống Bitcoin! Segwit sẽ sữa chữa điều này và Bitcoin sẽ trở lại đúng với sự hữu dụng của nó ! Những lập luận thế này không khác gì sự cầu nguyện. Một lý do khiến Bitcoin trở nên hữu dụng trở lại vì lượng người dùng Bitcoin đã giảm đi rất nhiều, chỉ còn 50% so với khối lượng giao dịch tại năm 2017. Tuy nhiên, phí giao dịch của Bitcoin vẫn còn cao và không phù hợp với việc sử dụng hàng ngày.

Chúng ta biết mục đích Bitcoin sinh ra là gì vậy tại sao ta còn tin nó là một công cụ lưu trữ giá trị ?

Sự hữu dụng duy nhất còn lại ở Bitcoin là một trò chơi đầu cơ. BTC có thể sụp đổ, nhưng lý tưởng của Bitcoin, một cuộc cách mạng tiền điện tử ngang hàng được tạo ra bởi Satoshi sẽ không chết. Vào tháng 8/2017, một nhóm phát triển Bitcoin đã thấy được Bitcoin đang dần mất đi chức năng thuộc về bản chất của nó và họ muốn thay đổi Bitcoin, nhưng nhiều người không ủng hộ điều ấy, và chính vì vậy Bitcoin Cash đã được sinh ra.

Vậy qua thời gian Bitcoin sẽ còn lại gì ? Đã đến lúc chúng ta phải đặt câu hỏi lý trí cho niềm tin của mình ?

Xem thêm: Câu hỏi muôn thuở: Khi nào Bitcoin mới về được đỉnh cũ 20.000 USD?

Theo Traderviet/Coinmonks
Biên tập: Bitcoin Việt
Loading...

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn tại đây

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.